İslam dinində rəhbərlik və hidayət məsələsi hər zaman mühüm yer tutmuşdur. Şiə məzhəbinə görə, bu rəhbərlik yalnız zahiri idarəçiliklə məhdudlaşmır, həm də ilahi elm və mənəvi kamilliklə bağlıdır. Bu anlayış “İmamət” kimi tanınır və peyğəmbərlikdən sonra insanların doğru yolda qalmasının əsas təminatlarından biri hesab edilir.
İmamət nədir?
Şiə etiqadına görə, İmamət Allah tərəfindən təyin olunan bir məqamdır. İmam yalnız dini hökmləri izah edən bir şəxs deyil, həm də insanların mənəvi tərbiyəçisi və ilahi hikmətin daşıyıcısıdır. İmamlar günahsız (məsum) hesab olunur və onların sözləri və əməlləri müsəlmanlar üçün örnəkdir.
İmamların (ə) rolu
Şiə məzhəbinə görə, Peyğəmbərdən (s) sonra müsəlmanlara rəhbərlik edən 12 İmam (ə) olmuşdur. Onların hər biri cəmiyyətin həm dini, həm də mənəvi həyatında mühüm rol oynamışdır. Bu İmamlar (ə) yalnız elm sahəsində deyil, həm də ədalət, səbir və təqva baxımından ən yüksək nümunələr hesab edilir.
Məsələn, İmam Əli (ə) ədalətin simvolu kimi tanınır. Onun idarəçiliyi dövründə sosial ədalət və haqqın qorunması əsas prinsip olmuşdur. İmam Hüseyn (ə) isə Kərbəla hadisəsində zülmə qarşı duruşun və haqq uğrunda fədakarlığın rəmzinə çevrilmişdir.
Kərbəla dərsi
Kərbəla hadisəsi Şiə dünyagörüşündə xüsusi yer tutur. Bu hadisə yalnız tarixi bir faciə deyil, həm də mənəvi bir məktəbdir. İmam Hüseyn (ə) və onun azsaylı tərəfdarlarının zülmə qarşı çıxması, insanlara haqqın hər zaman müdafiə olunmalı olduğunu öyrədir.
Bu hadisədən çıxarılan əsas dərslər bunlardır:
a) Haqq uğrunda mübarizə hər zaman vacibdir.
b) Zülmə boyun əymək imanla ziddiyyət təşkil edir.
c) Səbir və fədakarlıq insanı ucaldır.
Mənəvi yolçuluq və İmamların izi ilə getmək
Şiə məzhəbinə görə, insanın kamilliyə çatması yalnız zahiri ibadətlərlə deyil, həm də daxili tərbiyə ilə mümkündür. İmamların (ə) həyatı bu baxımdan bir yol xəritəsi təqdim edir. Onların həyatından öyrənilən əsas xüsusiyyətlər bunlardır:
a) Təqva və Allaha bağlılıq .
b) İnsanlara mərhəmət və ədalət .
c) Səbir və dözümlülük.
d) Elmə və biliyə önəm vermək.
Nəticə :
Şiə məzhəbi İmamət anlayışı vasitəsilə insanlara yalnız dini qaydaları deyil, həm də mənəvi kamillik yolunu göstərir. İmamların (ə) həyatı və Kərbəla kimi hadisələr, hər bir insan üçün dərs və ibrət mənbəyidir. Bu yol, insanı həm dünyada, həm də axirətdə səadətə çatdırmağı hədəfləyir.
Qardabani Şəhərinin İmam Cüməsi, Hacı Elçin Əliyev
