İmam Həsən ibn Əli (ə) İslam tarixində mühüm yer tutan böyük şəxsiyyətlərdən biridir. O, şiələrin ikinci imamı , İmam Əli ilə Fatimə Zəhranın (ə) böyük oğludur. Eyni zamanda Məhəmməd peyğəmbərin (s) sevimli nəvələrindən biri olmuşdur. İmam Həsən (ə) öz elmı, səxavəti, səbr və müdrikliyi ilə tanınmış, İslam cəmiyyətində sülh və birlik uğrunda mühüm rol oynamışdır.
Doğumu və ailəsi
İmam Həsən (ə) hicrətin 3-cü ilində, miladi təqvimlə təxminən 625-ci ildə Mədinə şəhərində dünyaya gəlmişdir. Onun atası İslamın dördüncü xəlifəsi və birinci imam olan İmam Əli ibn Əbu Talib (ə), anası isə Peyğəmbərin qızı Fatimə bint Məhəmməd (ə) idi.
Məhəmməd peyğəmbər (s) İmam Həsən və onun qardaşı İmam Hüseyn i (ə) çox sevər və onları “ C ənnət cavanlarının ağaları” adlandırardı.
Şəxsiyyəti və xüsusiyyətləri
İmam Həsən (ə) yüksək əxlaqı və səxavəti ilə tanınırdı. Tarixi mənbələrdə qeyd olunur ki, o, dəfələrlə bütün var-dövlətinin yarısını kasıblara bağışlamışdır.
İmamın (ə) əsas və nümunəvi xüsusiyyətləri bunlar idi:
* Səxavət və yardımsevərlik ,
* Səbir və mülayimlik ,
* Elm və hikmət,
* Müsəlmanlar arasında birlik yaratmaq istəyi.
İmam Həsən (ə) insanlarla mehriban davranar, düşmənlərinə belə ədalətlə yanaşardı.
Xilafəti və sülh müqaviləsi
661-ci ildə atası İmam Əli ibn Əbu Talib (ə) şəhid olduqdan sonra , İmam Həsən (ə) müsəlmanların rəhbəri oldu. Lakin o dövrdə siyasi vəziyyət çox gərgin idi və Müaviyə ibn Əbu Süfyan ilə böyük qarşıdurma yaranmışdı.
Müsəlman ların qanının tökülməsinin qarşısını almaq üçün , İmam Həsən (ə) Müaviyə ilə sülh müqaviləsi bağla mağa məcbur oldu . Bu qərar onun müdrikliyini və İslam cəmiyyətinin birliyini qorumaq istəyini göstərirdi.
Şəhadəti
İmam Həsən (ə) hicrətin 50-ci ilində (təxminən 670-ci ildə) zəhərlənərək şəhid edilmişdir. Tarixi mənbələrə görə bu hadisə siyasi səbəblərlə bağlı idi.
O, Mədinə şəhərində dəfn olunmuşdur.
İslam tarixində rolu
İmam Həsən (ə) İslam tarixində sülhün və müdrikliyin simvolu kimi tanınır. Onun Müaviyə ilə bağladığı sülh müqaviləsi müsəlmanlar arasında böyük müharibənin qarşısını almışdır.
Onun həyatı müsəlmanlara aşağıdakı dəyərləri öyrədir:
* Səbir və dözümlülük ,
* İnsanlara yardım etmək,
* Münaqişələrdə sülh yolu axtarmaq,
* Ədalət və əxlaq prinsiplərinə sadiq qalmaq.
Nəticə
İmam Həsən ibn Əli (ə) İslam tarixinin ən hörmətli şəxsiyyətlərindən biridir. Onun həyatı və fəaliyyəti müsəlmanlar üçün əxlaq, səxavət və sülh nümunəsi olaraq qalır. İmam Həsən (ə) İslamın humanist dəyərlərini qoruyan və cəmiyyətin birliyini üstün tutan böyük rəhbərlərdən biri kimi tarixdə öz yerini tutmuşdur.
Qardabani Şəhərinin İmam Cüməsi, Hacı Elçin Əliyev
